|
|
|
معرفی کتاب: «نقش توسعۀ روستایی در اقتصاد افغانستان» عبدالقیوم آیتی این کتاب نفیس و ارزشمند به همت جناب آقای محمد توسلی غرجستانی (دانش پژوه کارشناسی ارشد رشته مالیه و بانکداری)، در بهار سال1390به زیور چاپ آراسته شد، این اثر در انتشارات «اندیشه سازان هدایت» قم، در قطع رقعی با240صفحه و با تیراژ 1000نسخه چاپ و منتشر شده است. کتاب حاضر ارمغان دیگری به علاقمندان و مشتاقان«اوضاع اقتصادي افغانستان» می باشد، این پژوهش محصول سال ها تلاش بی وفقه نویسندۀ محترم است. این نوشتار از چهار بخش،10 فصل و زير مجموعه و نتيجهگيري و جمعبندي تشكيل شده است. که توضیح آن به طور فشرده عبارت اند از: 1ـ ساختار و سازماندهی کتاب در مباحث مقدماتی: پیشگفتار، مقدمه، اهداف، پیشنیه تحقیق تبین گردیده، چهار بخش و هر بخش دارای چندین فصل و زیر مجموعه می باشد. در پایان به نتیجه گیری و جمع بندی مطالب پرداخته شده است. عناوین بخش های مطرح شده در این کتاب عبارت اند از: بخش اول ـ کلیات: مفاهیم و اصطلاحات و موضوعات مرتبط با پژوهش مانند توسعة اقتصادی، تفاوت رشد اقتصادی با توسعة اقتصادي، شاخصهایي توسعه، معيارها و شاخصهایي کشورهای توسعه نيافته، عدالت (عدالت اقتصادی)، عدالت در انديشة سنتی يونان باستان و فرهنگ مورد کاوش قرار گرفت. بخش دوم ـ اصول توسعۀ اقتصادی عدالت محور در فرهنگ اسلامی، اهميت توسعة اقتصادي، عدالت و علم در اسلام، توسعة اقتصادی و عدالت در فرهنگ اسلامی، ارزش علم و عالم در فرهنگ اسلامی(ارزش علم و عالم از منظر آيات، جايگاه دانش، دانشمندان و دانشپژوهان در سنت، اهتمام زمامداران اسلامی به گسترش علم و فرهنگ)، اهميت برنامهريزي، كار و خود كفايي در اسلام(برنامهريزی در آموزههای دينی، ارزش کار و کارگر در اسلام و نقش آن در فرايند توسعه، خود کفايی در اسلام)، جايگاه توسعة کشاورزی و دامداری در اسلام، اهميت کشاورزی در اسلام، جايگاه دامداری در اسلام، عدالت اجتماعی ـ اقتصادی و راههای تحقق آن در جامعه، عدالت اجتماعي آرمان الآهي و ممنوعيت ظلم و اجحاف تبيين گردیده است. بخش سوم ـ اوضاع اجتماعی و اقتصادی افغانستان، به اطلاعات عمومی درباره افغانستان، اوضاع اجتماعی و فرهنگی(جمعیت، بهداشت و سلامت، آموزش و پرورش)، جغرافیای اقتصادی(کوههای مشهور، رودخانههای مهم، زمینهای قابل استفاده، نفت، گاز و سایر معادن)، اوضاع اقتصادی افغانستان شامل واردات و صادرات، زراعت و مالداری، مخابرات و ارتباطات، تولید ناخالص داخلی (GDP)، بودجه ملی، رشد اقتصادی و درآمد سرانه، شاخص قیمتها (قیمت مواد غذایی، قیمت فرآوردههای دامی و قیمت سایر کالاها طي سه سال مورد بررسي) مطرح و توضيح داده شده و در پایان این بخش پيوست آماری ارائه شده که بيش از هزار شركتهاي توليدي و خدماتي معرفی گردید. بخش چهارم ـ توسعۀ مناطق روستایی افغانستان چالش ها و راهکارها، توسعة مناطق روستايی افغانستان چالشها و راهکارها، توسعة روستایی و چالشهای پیشرو، ویژگیهایي فقر روستایی، چالشهای توسعة روستایی در افغانستان، (تخریب زیرساختهای اقتصادی ـ اجتماعی، گزارشي از تخريب زير ساختهاي اقتصادي ـ فرهنگي كشور، عدم توانایی در مصرف بودجه توسعهای، وجود فساد گسترده و بوروکراسی)، عوامل توسعة روستايي (زمین و خاک مساعد، آبها و رودخانهها، استفادة کاربردی از آب در مصارف عمومی، تولید انرژی هيدروليك و برق آبی، حفر چاه و استفادة بهينه از منابع آبی زير زمينی، استخراج معادن و منابع زیر زمینی، بازسازی راههای ارتباطی)، راهبردهای توسعة روستایی، راهکارهای توسعة روستایي مثل آموزش دانش کاربردی محور، استفاده بهينه و کارا از زمين، استفاده از رودخانهها و آبها، تأسيس بنگاههای کوچک و زود بازده، پرورش ماهی و آبزيان، ترويج و توسعة كشت زعفران، برگزاري نمايشگاه محصولات کشاورزی و دامی و حمايت از صنعت توريزم) ميباشد. در پايان كتاب جمعبندي و نتيجهگیری از همه موضوعات مطرحه شده در کتاب انجام گردیده است. 2ـ ویژگی ها و امتیازات کتاب ویژگی ها و برجستگی های بسیاری در این کتاب به چشم می خورد، به برخی از آنها اشاره می گردد که عبارت اند از: الف ـ نوآوری و ابتکار 1) این کتاب از نظر موضوع یک اثر جدید و نو است، هر چند در موضوع اقتصاد دیگران قلم فرسایی های کردند که دقت کافی در موضوع ننموده اند، نویسنده این کتاب نگاهی عمیقانه به موضوع داشته، علاوه براینکه به بررسی فراگیر، و تحلیل جامع از بحث در حوزه تخصصی اقتصاد با رویکرد اسلامی ارائه نموده و نیز دستیابی به مطالب ارزنده در زمینه «نقش توسعۀ روستایی در اقتصاد افغانستان» از دیگر نقاط برجسته این کتاب به شمار می رود و تلاش فراوان نگارنده را نشان می دهد؛ 2) بهره مندی از ابزارهای نوین پژوهش: امروزه تحقیقات کاربردی با ابزارهای آماری، جداول، نمودارها و... بررسی و تحلیل می گردد. در این راستا نویسنده کوشش نموده تا داده های خود را با تحلیل آماری، نموداری و ترسیم جداول آمیخته سازد؛ 3) ساختار و محتوا: این اثر دارای ساختار و چینش بدیع و محتوای غنی است. ساختار و ساماندهی بخش ها و فصل ها با یکدیگر مرتبط و از انسجام درونی و بیرونی نسبتا مناسبی برخوردار است. ب ـ قلم روان و شیوا: یکی دیگر از امتیازهای این کتاب است که نثر شیوا و روانی دارد و علایم ویرایشی و نگارشی در آن به شایستگی استفاده گردیده است؛ ج ـ منابع متعدد و معبتر: مولف این کتاب با توجه به دسترس نبودن بسیار از منابع در حوزه اقتصاد با رویکرد اسلامی و آنهم با تاکید بر افغاستان، تلاش بسیار وسیع نموده تا به منابع معتبر و مورد اعتماد و متنوع در زمینه اقتصاد در منابع اسلامی و افغانستان دست یابد؛ د ـ ارائه راهبردها و راهکارها: از برجستگی های کار تحقیقی این است، که محقق به ارائه راهکارها و راهبردها بپردازد. راه برون رفت از مسائل و مشکلات که جامعه با آن مواجه است، ارائه کند که مولف در این اثر در طی یک بخش جداگانه و مستقل به این مهم همت گماشته است. ویژگی های این کتاب بسیار بیش تر از چند مورد که در بالا شمرده شده، می باشد. در این نوشته به طور فشرده آمده است. 3 ـ پیشنهادهای جهت ارتقا کیفیت کتاب نکاتی که به نظر رسیده، برای ارتقا کیفیت کتاب هر چند ضروری به نظر نمی رسد، ولی در چاپ بعدی رعایت آن مناسب می باشد، برخی از این نکات به این شرح است: الف) نارسایی ساختار و محتوای کتاب: عنوان بخش دوم این اثر عبارت است از: «توسعۀ اقتصادی عدالت محور در فرهنگ اسلامی»، در فصل اول این بخش عنوان های زیر آمده: «اهمیت توسعه اقتصاد، عدالت محور و علم در اسلام»، «ارزش علم و عالم در فرهنگ اسلامی»، «ارزش علم و عالم از منظر آيات»، «جايگاه دانش، دانشمندان و دانشپژوهان در سنت»، «اهتمام زمامداران اسلامی به گسترش علم و فرهنگ» عبارات فوق، زیر مجموعه های فصل اول از بخش دوم گنجانیده شده است. به نظر از بخش دوم فقط عنوان فصل اول«اهمیت توسعه اقتصاد، عدالت و علم در اسلام» بدون واژه «و علم» تا حدودی مناسب انتخاب شده، در حالی که زیر مجموعه های این فصل هیچ کدام ربطی به موضوع این فصل ندارد، اگر عناوین فوق چنین اصلاح می گردید: «اهمیت اقتصاد در فرهنگ اسلامی»، «اقتصاد از دیدگاه آيات»، «بررسی جايگاه اقتصاد در سنت»، «اهتمام زمامداران اسلامی به گسترش و توسعه اقتصاد و فرهنگ» بسیار شایسته بود و جلوگیری از مشکلات پدیده آمده می کرد، مولف هم دچار سردرگمی نمی شد یعنی؛ از موضوع اصلی خود به حاشیه کشیده نمی شد. ب) نارسایی دیگری که به نظر می رسد در بخش چهارم ـ که عنوان این بخش عبارت از: «توسعۀ مناطق روستایی افغانستان چالش ها و راهکارها» است، جا داشت که نویسنده، پیش از اینکه عنوان«توسعة مناطق روستايی افغانستان» می آورد به «گذر تاریخی دستاوردهای مناطق روستایی افغانستان» هم توجه می کرد و به این بحث هم می پرداخت که این موضوع خیلی مربوط با این موضوع می گردید. به عنوان نمونه در گذشته تاریخی مناطق روستایی افغانستان نقش بسیار مهمی را در تولید فرآورده های صنایع دستی داشتند و در امر تولید بسیاری از کالا و خدمات مورد نیاز مردم روستا خود کفا بودند که هیچ! بسیاری از اقلام مهمی صادراتی کشور از قبیل خشکبار، گوشت، روغن زرد، انواع فرش های دست بافت، پشم، پوست و... به کشورهای خارجی صادر می کردند. ج) در نظر نگرفتن جاذبه های طبیعی جغرافیایی مناطق روستایی و نقش آن در توسعۀ اقتصاد افغانستان، در بخش سوم ـ «اوضاع اجتماعی و اقتصادی افغانستان...جغرافیای اقتصادی(کوههای مشهور، رودخانههای مهم، زمینهای قابل استفاده، نفت، گاز و سایر معادن و...» در این بخش و فصل های زیر مجموعه حتی به کوه های سر به فلک کشیده(بابا و هندوکش و...) سخن به میان آمده است و توضیح آنها آمده است در حالی که از جاذبه های طبیعی جغرافیایی مانند بودا در بامیان، بند امیر، شهر غلغله و مناره جام در غور و... در صعنت گردشگری و جذب توریست های خارجی و نیز در توسعۀ روستایی تاثیر بسزایی دارد توضیح داده نشده است. هرچند در بخش چهارم و در فصل سوم آن به «حمایت صنعت توریزم» پرداخته شده و یکی از منابع مهم درآمدی کشور به حساب آمده است در حالی که به معرفی مناظر طبیعی جغرافیای روستایی اشاره نگردیده است. در پایان این نوشته، مطالعه این کتاب به علاقمندان مسائل اقتصادی افغانستان توصیه می گردد و به نویسندۀ محترم کتاب گرانسنگ: «نقش توسعۀ روستایی در اقتصاد افغانستان» باید تبریک گفت که واقعا همت نموده، چنین اثر ماندگار را برای جامعه ما آفریده است! به امید توفیقات روز افزون براي ايشان پنجشنبه 19/3/1390 |
|
|
صفحه اول معارف اخبار مقالات افغانستان قانون اساسي قانون انتخابات قانون رسانه ها آلبوم مصاحبه ها آرشيو تماس با ما در باره ما
Send mail to
daikondi@hotmail.com
with
questions or comments about this web site. Powered by www.aryanic.com |