اولين سمينار حجاب و عفاف در ولايت دايكندي بر گزار شد

اين سمينار كه با حضور جمعي عظيمي از انديشمندان، تحصيل‌كردگان و فرهنگيان سراسر ولايت به مدت دو روز برگزار شده بود، اندشيوران، كارشناسان و پژوهشگران طي پرپايي ميزگرد علمي، ايراد مقالات و سخنراني در اين سمينار از جمله جناب حجت الاسلام والمسلمين حاج آقاي دانش لزير و جناب آقاي حاج ارزگاني والي ولايت دايكندي، طي بيانات شيوايي، به تحليل حجاب، فلسفة حجاب و مقام و منزلت زن پرداختند.

در اول سخنراني والي محترم دايكندي را به نشر مي‌سپاريم، انشاء الله در آينده نزديك گزارش مفصلي از اين سمينار و برندگان برتر مقالات به حضور تان تقديم خواهد شد.

سخنراني حاج قربانعلي ارزگاني والي دايكندي:

پيش از هرچيز از اين كه علما و انديشمندان ديني ما به فكر معضلات اجتماعي و ديني مردم ما افتاده و سميناري را با عنوان حجاب و عفاف طراحي و برگزار نموده اند از آن ها قدرداني مي كنم و به همت تلاش شان آفرين مي گويم. اميدوارم كه در اقدامات بعدي خويش نيز موضوعات مهم و مشكلات ديگري را مورد بحث قرار دهند و مطرح كنند

زنان و مباحث مربوط به آنان در اسلام امروزه از اهميت اساسي و بنيادي برخوردار است. از جمله مسايلي كه از اهميت درجه اولي برخوردار است جايگاه زنان در جامعه و معاشرت هاي اجتماعي آنان، آزادي هاي زنان، تعدد زوجات، طلاق و نكاح، ارث و سهم زنان از آن، شهادت زنان در محاكم، تصدي زنان بر اموري چون قضا و مديريت جامعه، كار زنان و مسوليت هاي خانوادگي آنان و حجاب است. از ميان تمام مسايلي كه بدان ها اشاره گرديد حجاب از اهميت بسيار بالايي برخوردار است

علما، انديشمندان و حضار شركت كننده در سمينار حجاب و عفاف

همان گونه كه مستحضر هستيد و دوستان نيز در مباحث علمي و فكري خويش نيز بدان پرداخته اند يكي از مسايل مهم و بحث برانگيز در باره اسلام و موضوعات مطرح در آن مساله حجاب و پوشش انسان ها است. متاسفانه امروزه به گونه اي تبليغ مي شود كه گويا حجاب مخصوص زنان است در حالي كه حجاب يك مساله ديني و از ضروريات دين و هم براي زنان و هم براي مردان مطرح است. اينكه حجاب در زبان فارسي به پوشش ترجمه شده و ذهنيت عمومي از پوشش نيز پوشاندن سرتاپاي زنان است، يك مساله انحرافي است. چون حجاب از حجب به مفهوم حيا و عفت عمومي است و واژه پوشش نمي تواند چنين مفهومي را افاده كند و چنين بار مفهومي غني را بر نمي تابد. وقتي مي گوييم حجب و حيا به اين معنا است كه زن و مرد مسلمان بايد از مسايلي كه بر خلاف عفت عمومي و ارزش هاي ديني و عرفي باشد پرهيز كنند. بنا بر اين حجاب اولا مخصوص زنان نيست بلكه مردان نيز بايد آن را رعايت كنند، ثانيا حجاب تنها جهت پوشش و مخفي كردن اعضاي بدن نيست بلكه مفهوم رعايت اصل عفت انساني است. بنابر اين  فلسفه بسيار فراتر از پوشش و پوشاندن است.

در هر حال امروزه چنين تصور مي شود كه اسلام حجاب را بر خلاف ميل باطني زنان بر آنان تحميل كرده و به عنوان يك حربه فرهنگي عليه آزادي و كرامت زن به كار مي گيرد. در حالي كه اگر به فلسفه حجاب توجه جدي و علمي داشته باشيم به اين نتيجه خواهيم رسيد كه حجاب نه تنها آزادي هاي زنان را محدود نمي كند بلكه آزادي واقعي و حقيقي را براي آنان فراهم مي كند. چرا كه اصل هدف اسلام شخصيت بخشيدن و هويت بخشي انساني براي زن است نه فرم و شكل لباس زن. اگر كسي كمترين اطلاعي از آموزه هاي ديني داشته باشد مي تواند درك كند كه اسلام به درون و شخصيت انسان ها مي انديشد نه به ظواهر و امور بيروني. به همين خاطر از نگاه دين مبين اسلام حجاب اگر واجب گرديده است به خاطر اين است كه از مفاسد و پيامدهاي برهنه گرايي زنان جلوگيري كند. به همين خاطر اسلام در همان حال كه مخالف بي حجابي و برهنگي زنان است و حجاب را به عنوان واجب ديني و يك ارزش فرهنگي در جامعه اسلامي مطرح كرده است، مخالف برداشت هاي خشك و افراطي از آموزه هاي ديني در مورد حجاب نيز هست. بنابراين از نگاه اسلام فلسفه اصلي حجاب حفظ كرامت و شخصيت زنان است نه خود فرم و شكل لباس. حرف ما اين است كه اسلام تنها با چنين ديدگاهي مي تواند به تناقضات دروني استدلال هاي افراط گرايان و هم به تناقضات كساني كه مخالف اصل حجاب و عفاف در اسلام هستند، پاسخ بگويد و آن ها را مضمحل بسازد. تناقض در گفتمان های موجود تا جایی پیش می رود که به مرز های غیر عقلانی نزدیک می شود، به گونه ای که در یک طرف می بینیم که به قدری برای فرم لباس زنان خصوصیات و ویژگی هایی بیان می شود که در هیچ جای شریعت نیامده است و از سوی دیگر کسانی یافت می شوند که کوشش می کنند تا برای خطابات قرآنی در مورد پوشش زن تاویل هایی بیابند و آن ها را بر اساس آرا و نظرات شخصي خويش تفسير كنند. در يك طرف انديشه هاي افراطي طالباني وجود دارد و در يك طرف ديگر بيگانه انديشاني كه بر همه سنت ها و عنعنات اسلامي پشت پا زده اند. از يكسو كساني هستند كه جايگاه زن در اسلام را تنها به مقداري پارچه و پوشش خلاصه مي كنند و از سوي ديگر كساني هستند كه زن تا سر حد يك عروسك پايين مي آورند.

واقعيت مساله اين است كه امروزه در جهان چند مساله مهم و بحث انگيز در مورد نظام فكري اسلام و جايگاه زنان در آن وجود دارد كه مساله ارث، مساله تعدد زوجات و مساله حجاب از مهم ترين موضوعات هستند. از اين ميان مساله حجاب عام تر و به همان پيمانه مهم تر است. اينكه چه عواملي به بحث حجاب دامن زده و آن را به يك مساله تبديل كرده است، علاوه بر عوامل گوناگون بايد اذعان كرد كه متاسفانه تفسيرهاي متفاوت و گوناگون از اسلام و تاويل هاي ناصواب از آن از مهم ترين عوامل به شمار مي رود. متاسفانه نگاه هاي بسيار محدودي در ميان مسلمانان وجود دارند كه طالبان تنها بخشي از اين نمونه ها است. با توجه به آن چه گفته شد مي توان به اين نتيجه رسيد كه اسلام به همان اندازه كه مخالف بي حجابي و بي بندوباري است مخالف زنداني كردن و پوشاندن زن در درون برقع و محصور كردن او در درون چار ديواري ها  نيز هست.

مرحوم محمد عبده می گوید:  حقیقت این است که نقاب برچهره زدن وبرقع پوشیدن ، به هیچوجه از قوانین اسلامی نیست، نه به خاطر تعبد ونه به خاطر ادب ورسم اجتماعی. بلکه چنین رسومی از عادت ها وعرفهای ماقبل اسلام است که البته تا زمان حال باقی مانده وعمل می شود. اين سخنان به اين معنا است كه گرچه اسلام حجاب را واجب كرده و بر هر زن مسلمان واجب است كه اصل  حجاب را در برابر نامحرم رعايت كند ولي تمام اشكال و شيوه هايي كه براي زنان امروزه ساخته شده و به عنوان برقع و نقاب ياد مي شوند در اسلام وجود ندارد.

برخلاف اين ديدگاه نيز كساني قرار دارند كه زن را تا سر حد يك شي و يك موجودي تنزل مي دهند كه هيچگونه ارزش انساني ندارد و تنها براي التذاذات جسماني خلق شده اند. چنين  ديدگاهي نيز زن را تا سر حد يك شي و يك كالاي تجاري كه تنها براي تبليغات تجاري و آگهي هاي تلويزيوني تنزل مي دهد.

متاسفانه بايد گفت كه وضعيت زن افغان امروزه به گونه اي است كه در برزخ دو ديدگاه افراط و تفريط سرگردان و حيران است. برزخي كه تنها مي تواند بي هويتي و بي شخصيتي را براي او به ارمغان بياورد. اگر امروزه مي بينيم كه در يك شهر زناني به صورت عريان در انظار عامه ظاهر مي گردند و در همان حال زناني نيز وجود دارند كه در درون برقع پيچيده شده اند، خود نشانه اي از بي هويتي و فقدان بينش هاي روشن و شفاف نسبت به زندگي و فرهنگ اجتماعي است. براي اين كه هيچكدام از آنان نمي داند كه در درون چه جامعه اي زندگي مي كند و متعلق به كدام فرهنگ و داراي چه ارزش هايي است؟

اميدواريم كه سمينار حجاب و عفاف بتواند راهكارهاي روشن و شفاف و ديدگاه هاي روشن بينانه و روش انديشانه نسبت به مسايل زنان و از جمله حجاب ارايه كند و به نتايج ارزشمند عملي دست يابد.

والسلام عليكم و رحمت الله و بركاته

منبع: سايت حاج ارزگاني